Châm cứu làm đẹp
13/01/2026,
10:20
Xã hội ngày càng phát triển, nhu cầu chăm sóc sức khoẻ và sắc đẹp ngày càng tăng cao. Làm đẹp không chỉ là cải thiện ngoại hình, mà còn là chăm sóc sức khỏe toàn diện. Bên cạnh các phương pháp hiện đại, Y học cổ truyền (YHCT) vẫn giữ vai trò quan trọng trong bảo vệ sức khỏe và vẻ đẹp tự nhiên. Một trong những phương pháp nổi bật của YHCT, không chỉ có tác dụng điều trị bệnh mà còn có tác dụng ngăn ngừa và mang lại hiệu quả to lớn cho sức khỏe nói chung và sắc đẹp nói riêng, đó chính là phương pháp châm cứu. Trong sách “Tố vấn. Thượng cổ thiên chân luận” có viết: Nữ giới…35 tuổi, dương minh mạch suy, da mặt bắt đầu nhăn, tóc thưa rụng, 42 tuổi dương khí suy, mặt không tươi nhuận, tóc bắt đầu bạc… Nam giới 40 tuổi, thận khí suy, răng đau, 48 tuổi dương khí suy, đã mặt nhăn không tươi nhuận, tóc bắt đầu bạc…
Vùng đầu mặt là nơi hội tụ của dương, các kinh dương đều đi lên vùng đầu mặt; đặc biệt là kinh dương minh vị là kinh đa khí đa huyết. Vùng đầu mặt chủ yếu được dinh dưỡng bởi khí huyết của các kinh dương, nếu các kinh dương bị hư suy đặc biệt là kinh Túc dương minh vị khí huyết mà hư thì vùng mặt sẽ không đủ khí huyết tưới nhuần từ đó sẽ kém tươi nhuận. Do vậy khi chọn các huyệt trong châm cứu để làm đẹp các thầy thuốc thường ưu tiên chọn dùng các huyệt trên kinh dương minh vị. Sau đây xin giới thiệu một số huyệt hay được sử dụng nhất với mục đích làm đẹp.
1. Túc tam lý:
Là hạ hợp huyệt của vị phủ, cũng là huyệt hợp của kinh vị, nó là huyệt trọng yếu trong việc điều lý khí của vị. Khi có bệnh của vị phủ hay kinh vị, bất luận là chứng hư hay thực,hàn hay nhiệt thì các thầy thuốc điều sử dụng huyệt túc tam lý để điều trị.
Túc tam lý là huyệt có tác dụng đặc biệt với da vùng mặt vì nó là huyệt hợp của kinh mà theo sách Linh khu viết: Bệnh tại “dương của dương” lấy huyệt hợp của kinh mà chữa. “Dương của dương “nghĩa là gì? Thứ nhất dương là chỉ phần bên ngoài, phía trước của cơ thể. Thứ hai dương là phần bì phu. Do vậy “dương của dương ” là chỉ phần phía ngoài, phần bì phu của cơ thể. Do vậy khi cơ thể có bệnh ở phần phía ngoài, phần bì phu thì sẽ lấy huyệt hợp trên kinh dương để điều trị. Kinh dương minh vị thì đi qua phần mặt của cơ thể, là kinh đa khí đa huyết, từ đó lấy huyệt túc tam lý trong việc điều trị làm đẹp vùng mặt là phù hợp với nguyên tắc lấy huyệt hợp của kinh dương để điều trị bệnh tại “dương của dương”.
Cách làm: Ngày châm 1 lần, dùng phép châm bổ, lưu kim 20-30p. Đợt điều trị từ 1-2 tháng.

2. Nhân nghinh:
Là huyệt của kinh Túc dương minh vị.
Vị trí: Ngang với 2 bên yết hầu sau động mạch cảnh gốc, bờ trước lồi cơ ức đòn chũm – Lấy huyệt là giao điểm của bờ trước cơ ức đòn chũm và đường ngang đi qua điểm cao nhất của yết hầu.
Tại sao lại dùng huyệt nhân nghinh trong điều trị làm đẹp? Các thầy thuốc đưa ra một số lý giải qua tên gọi, vị trí và kinh mạch mà huyệt nằm trên đó
Thứ nhất: Trong tất cả 12 kinh mạch và 15 lạc mạch thì chỉ trừ thủ quyết âm tâm bào kinh ra là không đi qua vùng cổ và yết hầu.
Thứ hai: Vùng cổ và hầu họng là nơi hẹp nhất trên trục dọc của cơ thể, như vậy mật độ các kinh mạch đi qua vùng đó là dày đặc nhất.
Thứ ba: Vùng yết hầu là nơi mà kinh dương minh vị nghinh đón các huyết khí của lục phủ ngũ tạng để nuôi dưỡng cơ thể từ đó có tên gọi là nhân nghinh.
Huyệt nhân nghinh trên thì liên lạc với não, dưới thì thông với tâm. Thông qua việc điều lý tâm não mà có tác dụng điều trị nhiều bệnh của toàn thân.
Lưu ý khi châm huyệt Nhân nghinh: Phải xác định chính xác vị trí huyệt, châm sâu 0,3-0,5 thốn, thầy thuốc sẽ dùng ngón tay đẩy động mạch cảnh sang 1 bên rồi mới tiến hành châm kim.

ThS. Đào Hữu Minh – Trưởng Khoa Khám bệnh
